Określenie mechatronika zostało wprowadzone do terminologii technicznej przez japońską firmę Yaskawa Elektric Corporation (f-ma założona w 1915 r.) i od 1971 r. było chronione jako nazwa handlowa. Mechatronika (ang. mechatronics) w początkowym okresie rozumiana była jako działalność projektowo-konstrukcyjna polegająca na włączeniu elementów i układów elektronicznych do struktury funkcjonalnej różnych mechanizmów precyzyjnych. W 1982 roku Yaskawa Elektric Co. zrezygnowała z ochrony patentowej swojego znaku handlowego i od tej pory wszyscy mogą używać tego określenia. Obecnie przez mechatronikę rozumie się działalność inżynierską obejmującą projektowanie, badania oraz eksploatację maszyn i urządzeń, w których występuje wysoki poziom integracji funkcjonalnej układów mechanicznych z elektroniką i sterowaniem komputerowym [14]. Mechatronika jest dziedziną interdyscyplinarną, łączącą w sposób synergiczny wiedzę z klasycznej budowy maszyn, hydrauliki, pneumatyki, elektrotechniki elektroniki, optyki i informatyki. Celem mechatroniki jest poprawianie (doskonalenie) funkcjonalności systemów technicznych oraz tworzenie nowych koncepcji maszyn i urządzeń z wbudowaną "sztuczną inteligencją". W literaturze przedmiotu [2, 13, 16] można spotkać kilka definicji mechatroniki. Prawie we wszystkich kładzie się nacisk na funkcjonalną integrację mechanicznych układów wykonawczych z elektroniką i sterowaniem komputerowym, np.: według [9] "mechatronika obejmuje programowalne urządzenia elektroniczne i systemy elektromechaniczne o wbudowanej, rozproszonej strukturze sensorów, przetwarzania sygnałów, aktorów i komunikacji". Isermann [10] określa mechatronikę jako kombinację wiedzy z trzech dyscyplin - mechaniki, elektroniki i informatyki (rys. 1.1).
Mechatronika powstała w środowisku mechaników, automatyków i robotyków, w sytuacji gdy "mechaniczny" sposób rozwiązywania zadań projektowych okazał się nie adekwatny do oczekiwań i możliwości, jakie dostarczały inne dziedziny technologii, w szczególności elektronika, optoelektronika, inżynieria materiałowa, a zwłaszcza informatyka [11].
Można przyjąć, że mechatronika jest interdyscyplinarną dziedziną nauki i techniki, zajmującą się generalnie problemami mechaniki, elektroniki i informatyki.
Zawiera jednak też wiele obszarów paramechatronicznych, które tworzą fundament mechatroniki i pokrywają wiele znanych dyscyplin, takich jak: elektrotechnika, energoelektronika, technika cyfrowa, technika mikroprocesorowa, techniki regulacyjne i inne.
Mechatronika stwarza szansę, nie tylko uczłowieczenia maszyn, ale również zmienia sposób myślenia i podejścia do zagadnień techniki i co najważniejsze, do nauczania nowych technologii i podejścia do zdobywania wiedzy i umiejętności.
MECHATRONIKA jest interdyscyplinarną dziedziną wiedzy stanowiącą integrację takich dziedzin jak mechanika, elektronika i elektrotechnika, informatyka, inżynieria sterowania i analiza sygnałów. Mechatronika obejmuje programowalne urządzenia i systemy elektromechaniczne z wbudowaną strukturą sensorów, współpracujące z systemem przetwarzania sygnałów oraz z zespołami urządzeń komunikacyjnych i wykonawczych. Istotną cechą urządzeń mechatronicznych jest zdolność do wiernego przetwarzania informacji przekazywanej w formie sygnałów (elektrycznych, mechanicznych, optycznych, biologicznych i innych) oraz wysoki stopień automatyzacji. Urządzenie mechatroniczne samo przejmuje odpowiedzialność za niższe poziomy realizowanych zadań, co pozwala użytkownikowi skupić uwagę na funkcjach wyższego rzędu. Stawia to nowe wymagania inżynierom, przede wszystkim takie jak umiejętność konstruowania i eksploatacji urządzeń mechanicznych maszyn i pojazdów, których działanie wspierane jest przez układy mechatroniczne. Oznacza to konieczność stworzenia im możliwości porozumiewania się ze specjalistami różnych dziedzin, realizacji zespołowych projektów oraz oceny ekonomicznej swoich decyzji. W ostatnim okresie obserwuje się duże zapotrzebowanie na inżynierów posiadających wyżej wymienione umiejętności zarówno do pracy w biurach projektowych, firmach produkcyjnych, centrach badawczo- rozwojowych i w eksploatacji nowoczesnych urządzeń.
